ആത്രേയകം’

ഡോ. ആർ. രാജശ്രീക്ക് ഹൃദയം നിറഞ്ഞ അഭിനന്ദനങ്ങൾ.

അൻപതാമത് വയലാർ സാഹിത്യ പുരസ്കാരം കരസ്ഥമാക്കിയ ഡോ. ആർ. രാജശ്രീക്ക് ഹൃദയം നിറഞ്ഞ അഭിനന്ദനങ്ങൾ.

‘ആത്രേയകം’ എന്ന നോവലിന് ഈ അംഗീകാരം ലഭിച്ചതിൽ ഏറെ സന്തോഷമുണ്ട്. മഹാഭാരതം എന്ന മഹത്തായ ഇതിഹാസത്തിന്റെ വിശാലമായ കഥാപ്രപഞ്ചത്തെ, പതിവായി നമ്മൾ കണ്ടും കേട്ടും പരിചയപ്പെട്ട വഴികളിൽ നിന്ന് മാറി, മറ്റൊരു കാഴ്ചപ്പാടിലൂടെ വായിച്ചെടുക്കുന്ന വേറിട്ട പുനരാഖ്യാന സൃഷ്ടിയാണ് ‘ആത്രേയകം’.

മഹാഭാരതം എന്നു കേൾക്കുമ്പോൾ നമ്മുടെ മനസ്സിലേക്ക് ആദ്യം കടന്നുവരുന്നത് മഹാരഥന്മാരുടെയും രാജാക്കന്മാരുടെയും യുദ്ധങ്ങളുടെയും വിജയപരാജയങ്ങളുടെയും കഥകളാണ്. പാണ്ഡവരും കൗരവരും, കൃഷ്ണനും കർണ്ണനും ഭീഷ്മരും ദ്രോണരും അർജുനനും ദുര്യോധനനും അടങ്ങുന്ന വലിയ കഥാപാത്രലോകമാണ് ഇതിഹാസത്തിന്റെ മുൻനിരയിൽ നിൽക്കുന്നത്.

എന്നാൽ ആ വലിയ ചരിത്രത്തിന്റെ പിന്നിൽ, നമ്മൾ അധികം ശ്രദ്ധിക്കാതെ കടന്നുപോകുന്ന അനേകം മനുഷ്യരുണ്ട്.

യുദ്ധം തീരുമാനിച്ചവർ മാത്രമല്ല, യുദ്ധം അനുഭവിച്ചവരും ഉണ്ടായിരുന്നു.

വിജയം ആഘോഷിച്ചവർ മാത്രമല്ല, വിജയത്തിന്റെ വിലയായി ജീവിതം നഷ്ടപ്പെട്ടവരും ഉണ്ടായിരുന്നു.

ചരിത്രത്തിൽ പേരുകൾ രേഖപ്പെടുത്തിയവർ മാത്രമല്ല, ചരിത്രത്തിന്റെ അരികുകളിൽ നിശ്ശബ്ദരായി നിന്നവരും ഉണ്ടായിരുന്നു.

അത്തരം മനുഷ്യരുടെ ജീവിതങ്ങളിലേക്കും അവരുടെ വേദനകളിലേക്കും അവരുടെ നിശ്ശബ്ദതകളിലേക്കുമാണ് ‘ആത്രേയകം’ നമ്മുടെ ശ്രദ്ധ തിരിക്കുന്നത്.

മഹാഭാരതത്തിലെ അറിയപ്പെടുന്ന സംഭവങ്ങളെയും കഥാപാത്രങ്ങളെയും മറ്റൊരു വെളിച്ചത്തിൽ നോക്കിക്കാണുമ്പോൾ, ‘ആരാണ് ശരിക്കും ജയിച്ചത്?’, ‘ആരാണ് യഥാർത്ഥത്തിൽ തോറ്റത്?’, ‘ഒരു യുദ്ധത്തിന്റെ വിജയം അളക്കേണ്ടത് ആരുടെ കണ്ണുകളിലൂടെയാണ്?’, ‘ചരിത്രം രേഖപ്പെടുത്താതെ പോയ കണ്ണീരിന് എന്ത് വിലയാണ്?’ എന്നിങ്ങനെ നിരവധി ചോദ്യങ്ങൾ ഈ കൃതി നമ്മുടെ മുന്നിൽ ഉയർത്തുന്നു.

ഇവിടെയാണ് ‘ആത്രേയകം’ ഒരു സാധാരണ പുനരാഖ്യാനത്തിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമാകുന്നത്.

യുദ്ധത്തിന്റെ മഹത്വത്തെക്കുറിച്ച് പറയുമ്പോൾ, അതിന്റെ മറുവശത്തുള്ള മനുഷ്യവേദനയെ പലപ്പോഴും നമ്മൾ മറന്നുപോകുന്നു. എന്നാൽ ഓരോ യുദ്ധത്തിന്റെയും പിന്നിൽ വീടുകളുണ്ട്, കാത്തിരിക്കുന്ന അമ്മമാരുണ്ട്, ഭർത്താവിനെ നഷ്ടപ്പെടുന്ന സ്ത്രീകളുണ്ട്, അച്ഛനെ കാത്തിരിക്കുന്ന മക്കളുണ്ട്, സഹോദരനെ നഷ്ടപ്പെടുന്ന കുടുംബങ്ങളുണ്ട്. യുദ്ധം അവസാനിച്ചാലും അവരുടെ ജീവിതത്തിൽ അതുണ്ടാക്കിയ മുറിവുകൾ പലപ്പോഴും അവസാനിക്കാറില്ല.

പ്രത്യേകിച്ച് സ്ത്രീകളുടെ ജീവിതത്തിലേക്ക് യുദ്ധം കൊണ്ടുവരുന്ന നഷ്ടങ്ങളും വേദനകളും ‘ആത്രേയകം’ ഏറെ ഗൗരവത്തോടെ സമീപിക്കുന്നു. യുദ്ധം തീരുമാനിക്കുന്നത് അധികാരകേന്ദ്രങ്ങളായിരിക്കാം; എന്നാൽ അതിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ വില നൽകേണ്ടിവരുന്നത് പലപ്പോഴും യുദ്ധം തീരുമാനിക്കാത്ത സാധാരണ മനുഷ്യരാണ്.

ഇവിടെ സ്ത്രീ വെറും ഒരു കഥാപാത്രമല്ല.

അവൾ ഒരു അമ്മയാണ്.

ഒരു ഭാര്യയാണ്.

ഒരു മകളാണ്.

ഒരു സഹോദരിയാണ്.

ഒടുവിൽ, പുരുഷന്മാർ തീരുമാനിച്ച യുദ്ധങ്ങളുടെ മുറിവുകൾ ശരീരത്തിലും മനസ്സിലും ചുമന്ന് ജീവിക്കേണ്ടിവരുന്ന ഒരു മനുഷ്യനാണ്.

അതുകൊണ്ടുതന്നെ ‘ആത്രേയകം’ വായിക്കുമ്പോൾ മഹാഭാരതത്തിലെ യുദ്ധഭൂമി ഒരു പഴയ ഇതിഹാസത്തിന്റെ ഭൂമിയായി മാത്രം തോന്നുന്നില്ല. അധികാരത്തിനും പ്രതികാരത്തിനും വേണ്ടി മനുഷ്യജീവിതങ്ങൾ ഇന്നും എങ്ങനെ വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നു എന്ന സമകാലിക യാഥാർഥ്യത്തിലേക്കുള്ള ഒരു കണ്ണാടിയായി അത് മാറുന്നു.

ധർമ്മത്തിന്റെ പേരിൽ നടക്കുന്ന അധർമ്മം, നീതിയുടെ പേരിൽ നടക്കുന്ന അനീതി, അധികാരത്തിന്റെ പേരിൽ നടക്കുന്ന ക്രൂരത, വിജയത്തിന്റെ പേരിൽ മറച്ചുവെക്കപ്പെടുന്ന മനുഷ്യരുടെ കണ്ണീർ—ഇവയെല്ലാം ‘ആത്രേയകം’ വായനക്കാരന്റെ മുന്നിൽ വീണ്ടും ചോദ്യം ചെയ്യുന്നു.

മഹാഭാരതത്തിൽ ആരാണ് ധർമ്മത്തിന്റെ പക്ഷത്ത് നിന്നത് എന്ന ചോദ്യത്തിനൊപ്പം, ധർമ്മം എന്ന് വിളിക്കപ്പെട്ട തീരുമാനങ്ങളുടെ വില ആരാണ് കൊടുത്തത്? എന്ന ചോദ്യം കൂടി കൃതി ഉയർത്തുന്നു.

അതാണ് ഈ നോവലിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ശക്തികളിലൊന്ന്.

ഇതിഹാസങ്ങളെ നാം പലപ്പോഴും അവസാനിച്ച കഥകളായി വായിക്കാറുണ്ട്. എന്നാൽ നല്ല സാഹിത്യം പഴയ കഥകളെ അവസാനിപ്പിക്കുന്നില്ല; അവയെ പുതിയ ചോദ്യങ്ങളോടെ നമ്മുടെ മുന്നിലേക്ക് തിരികെ കൊണ്ടുവരുന്നു.

‘ആത്രേയകം’ അങ്ങനെ മഹാഭാരതത്തെ വീണ്ടും വായിപ്പിക്കുന്ന ഒരു കൃതിയാണ്.

ഇവിടെ ചരിത്രം വെറും രാജാക്കന്മാരുടെയും യോദ്ധാക്കളുടെയും കഥയല്ല. ചരിത്രത്തിന്റെ വലിയ ശബ്ദങ്ങൾക്കിടയിൽ കേൾക്കാതെ പോയ ചെറിയ ശബ്ദങ്ങൾക്കും ഇവിടെ ഇടമുണ്ട്. വിജയികളുടെ പ്രഖ്യാപനങ്ങൾക്കപ്പുറം പരാജിതരുടെ നിശ്ശബ്ദതയും, യുദ്ധത്തിന്റെ ആരവങ്ങൾക്കപ്പുറം മനുഷ്യരുടെ കരച്ചിലും, അധികാരത്തിന്റെ തീരുമാനങ്ങൾക്കപ്പുറം അതിന്റെ ആഘാതം അനുഭവിച്ച ജീവിതങ്ങളും ഈ കൃതി നമ്മെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.

ചരിത്രം പലപ്പോഴും വിജയികളുടെ കഥകളാണ് എഴുതുന്നത്.

സാഹിത്യം പക്ഷേ, തോറ്റുപോയവരുടെ കണ്ണുകളിലേക്കും നോക്കുന്നു.

അവിടെയാണ് ‘ആത്രേയകം’ പ്രസക്തമാകുന്നത്.

മഹാഭാരതത്തെ പുനരാഖ്യാനം ചെയ്യുക എന്നത് വെറും പഴയ കഥയ്ക്ക് പുതിയ ഭാഷ നൽകുക എന്നതല്ല. കാലങ്ങളായി നാം ചോദിക്കാതെ പോയ ചോദ്യങ്ങൾ വീണ്ടും ചോദിക്കുകയാണ്. നാം ഒരിക്കൽ ശരിയെന്ന് കരുതിയ കാര്യങ്ങളെ മറ്റൊരു മനുഷ്യന്റെ വേദനയിലൂടെ വീണ്ടും പരിശോധിക്കുകയാണ്.

ജീവിതം, ധർമ്മം, അധികാരം, യുദ്ധം, സ്ത്രീത്വം, ബന്ധങ്ങൾ, മനുഷ്യന്റെ നിലനിൽപ്പ്—ഇവയെല്ലാം പുതിയ ചോദ്യങ്ങളോടെ സമീപിക്കുന്ന ‘ആത്രേയകം’, അതുകൊണ്ടുതന്നെ അൻപതാമത് വയലാർ സാഹിത്യ പുരസ്കാരത്തിന് അർഹമായ ഒരു ശ്രദ്ധേയ സൃഷ്ടിയാണെന്ന് പറയാം.

ഒരു പുരസ്കാരം ഒരു എഴുത്തുകാരന്റെ സൃഷ്ടിപരമായ യാത്രയിലെ അംഗീകാരമാണ്. എന്നാൽ ചില പുരസ്കാരങ്ങൾ ഒരു കൃതിയുടെ വായനയെ കൂടുതൽ ആളുകളിലേക്ക് എത്തിക്കുന്ന ഒരു വാതിൽ കൂടിയാണ്. ‘ആത്രേയക’ത്തിന് ലഭിച്ച ഈ അംഗീകാരം അത്തരമൊരു വാതിലായി മാറട്ടെ.

മലയാള സാഹിത്യത്തിന് പുതിയ വായനകളും പുതിയ ചിന്തകളും പുതിയ ചോദ്യങ്ങളും സമ്മാനിക്കുന്ന എഴുത്തുകൾ ഇനിയും ഡോ. ആർ. രാജശ്രീയിൽ നിന്ന് ഉണ്ടാകട്ടെ.

അൻപതാമത് വയലാർ സാഹിത്യ പുരസ്കാരത്തിന്റെ തിളക്കത്തിൽ ‘ആത്രേയകം’ കൂടുതൽ വായിക്കപ്പെടട്ടെ.

അതിലൂടെ മഹാഭാരതത്തെ മാത്രമല്ല, മനുഷ്യനെ തന്നെ മറ്റൊരു കണ്ണിലൂടെ കാണാൻ നമുക്ക് കഴിയട്ടെ.

ഡോ. ആർ. രാജശ്രീക്ക് ഒരിക്കൽ കൂടി ഹൃദയം നിറഞ്ഞ അഭിനന്ദനങ്ങൾ.

ഇനിയും മലയാള സാഹിത്യത്തിന് വിലപ്പെട്ട സൃഷ്ടികൾ സമ്മാനിക്കാൻ കഴിയട്ടെ എന്ന ആശംസകളോടെ.

കെ. ആർ. സി.